Gezelligheid: deugtrut en wappie samen aan de koffie {Dutch}

Kijk je naar de (social) media dan zie je een strijdtoneel met grofweg de volgende twee kemphanen. Kemphaan één maakt zich zorgen om de leefbaarheid van de wereld aangaande de opwarming van de aarde. Kemphaan twee om de toenemende overheidscontrole. Zeg maar, aan de ene kant de ‘deugmensen’ en klimaatdrammers en aan de andere kant de ‘wappies’ en klimaathoaxers. En beiden zijn onverschillig voor de zorg van de ander. Een dodelijke trend.

Terwijl de aandacht gaat naar hoe vaak de gemiddelde klimaatactivist in het vliegtuig zit en hoe hypocriet hij of zij wel niet is door zich op Schiphol vast te ketenen aan een privé-jet, wordt het echte gesprek niet gevoerd. Net zoals de discussie rondom de corona-maatregelen tussen voor- en tegenstanders niet op het juiste niveau plaatsvond. 

Egoïstisch

De gedachte dat men vrij, zonder dwang en drang, moet kunnen kiezen voor de corona-vaccinatie en of er al dan niet sprake is van onevenredige inmenging van overheden met het lichaam tijdens de coronapandemie (en erna) raakte ondergesneeuwd door de vraag of de corona-vaccinatie veilig en effectief is en het heilige vertrouwen erin. Ondertussen werd een ieder geacht het vaccin (plus boosters) in te laten spuiten, wat de gemoederen van de tegenstanders, veelal ‘wappies’, hoog liet oplopen. Deed je dat niet zonder goede reden dan vond ‘deugmens’ je een egoïst en had je totaal niet begrepen wat solidariteit betekent. De weigeraar vormde een gevaar voor de volksgezondheid. Niet voor niets was de overheidsslogan ‘Je doet het voor een ander’.

Eenzijdige discussie

Coronatoegangsbewijzen, de drang en soms ook plicht tot vaccinatie, hoe ver mag de overheidsbemoeienis met het lichaam eigenlijk gaan? De discussie werd slechts eenzijdig aangejaagd, want iets van een gesprek aangaan met ‘wappies’, dwarsliggers, ‘conspiracyterroristen’ en ‘domrechtse’ Nederlanders die anti-overheid zijn, daar beginnen we toch niet aan?

Door het constant blindstaren, inzoomen op datgene wat niet de essentie is en framen van de ander, verliezen we de aandacht voor het vraagstuk dat erachter schuilt. Waarom lukt het niet om het grotere geheel te zien en komt men vaak niet verder dan een laf label, (moreel) verwijt en uitsluiting van de ander? 

Dus in het geval van de zorg rondom het klimaat: los te komen van beschuldigingen en elkaar de maat nemen en ingaan op waar het daadwerkelijk omgaat: het aandeel van industrieën, zoals gas- en olie-industrie, de bio-industrie en de luchtvaart in de uitstoot van schadelijke broeikasgassen, die ervoor zorgen dat de aarde verder opwarmt. De grote jongens zitten zich vast te verkneukelen om het gebekvecht tussen de twee kemphaantjes, die de aandacht compleet afleiden van hun rol in het geheel.

Amusement

Het wijzen met morele vingertjes naar elkaar in de klimaatdiscussie – ‘we moeten minder vlees eten’ versus ‘ga weg, jij vliegt’ en allerlei variaties daarop – is een soort amusement geworden. Klimaatactivisten beschuldigen van hypocrisie, omdat ze zelf vorig jaar een keer een vlucht hebben genomen, gaat niet helpen om de luchtvaart te betrekken in het vinden van oplossingen en maatregelen.

Aangaande de bezorgdheid over toenemende overheidscontrole zouden we de focus moeten leggen op de vraag: welk overheidsingrijpen zien we dan en wat betekent het? Met het verplicht stellen van een vaccinatie, toegangsbewijzen en lockdowns in de bestrijding van een pandemie zou de vraag moeten rijzen of een overheid naar dergelijke vrijheidsbeperkende maatregelen mag grijpen. De corona-vaccinatieplicht geldt overigens niet in Nederland, ondanks de support die de eventuele maatregel kreeg, maar wel bijvoorbeeld in Oostenrijk met hoge boetes als men weigert, of voor zorgpersoneel in Frankrijk met als straf baanverlies.

Bovendien, wanneer we hiermee instemmen: what’s next? De verplichting van een nieuw vaccin in de bestrijding van een nieuwe pandemie, misschien wel de mutatie van het vogelgriepvirus? Vlees- en vliegtaxes en CO2-budgetten om het klimaat te redden?

Meer ingrijpen overheid

Momenteel zie je dat het leeft om meer overheidsingrijpen te eisen. Vleesconsumptie, frequent vliegen, en het gebruik van fossiele brandstoffen moeten afgestraft of ingeperkt worden, vindt de ‘klimaatdrammer’. Dat kan bijvoorbeeld middels hogere prijzen, beperken van beschikbaarheid en het faciliteren van alternatieven. Als we het zelf niet kunnen om bewustere keuzes te maken, moet de overheid maar ingrijpen, is het geluid dat daarmee wordt afgegeven.  Afstraffen (en belonen) kan helpen, maar of dat de juiste weg is, valt nog maar te bezien. Zou het stopzetten van het subsidiëren van deze vervuilende industrieën niet een eerste overheidszet moeten zijn, alvorens de verantwoordelijkheid naar de burger af te schuiven?

Speelplaats Twitter

Het gevecht over deze kwesties is zichtbaar in de laffe, vliegensvlugge bombardementen tot wappie, domrechts, fascist, communist, deugmens en deugmuts, zonder maar in te gaan op wat de werkelijke, onderliggende issues zijn. Wederzijdse beschuldigen van fascisme vliegen je daarbij om de oren. En ondertussen lijkt niemand meer de ware betekenis ervan te weten. Zowel van politiek links tot (extreem) rechts is deze trend al langer zichtbaar, naar gelang welk label je cadeau krijgt. Zowel beschaafde als hufterige columnisten doen er aan mee. Gevoelens van superioriteit zijn daarbij niet vreemd. Vooral Twitter blijkt hiervoor de ideale speelplaats. Op zoek naar waardevolle artikelen en commentaren, neem ik dat maar op de koop toe. Met weliswaar een diepe zucht.

Zowel ‘wap’ als ‘deugmens’ zijn bezorgd als het om de leefbaarheid van de wereld gaat, al is het om compleet andere reden, namelijk een toenemende overheidscontrole respectievelijk de opwarming van de aarde als gevolg van klimaatverandering. Ik geef toe, de indeling is wat kort door de bocht, waarbij ik klimaat en overheidscontrole eruit heb gelicht: de ‘wappies’ zijn onverschillig als het over het klimaat gaat en doen het af als klimaatwaanzin, klimaathysterie, een verzinsel. De ‘deugmensen’ daarentegen maken zich allerminst druk om een overheid die meer controle uitoefent dan goed voor ze is. Enfin, misschien wordt het eens tijd dat de ‘wappie’ en de ‘deuger’ zich in elkaars zorgen verdiepen? Het is veel gevraagd ja, en lach erom, maar doen we dat niet dan gaan we allebei al bekvechtend en vingerwijzend ten onder.

Con Amor,

Eva

~

Foto: Annie Spratt/Unsplash

Deze week verschenen op Reporters Online, waar je het artikel ook kunt waarderen met een financiële bijdrage mocht het je bevallen. ☕️💚

Vandaag is het Earth Day 2022!

Hoe lang staan we nog toe dat gezonde dieren in de pluimveehouderij worden ‘geruimd’?

Kip is nog altijd een populair stukje vlees. Jaarlijks worden wereldwijd zo’n 50 miljard vleeskippen geslacht voor voedsel met aan kop China, VS en Brazilië. In 2019 werd er wereldwijd 130 miljard kilogram kippenvlees geproduceerd en de productie van kippenvlees neemt alleen maar verder toe. Daarmee is het het meest gegeten stukje vlees. Er mag dan zo’n diversiteit aan vleesvervangers in de supermarktschappen te vinden zijn, het heeft geen enkel effect op de consumptie van kippenvlees. Hoe komt dat?

Verbinding

Deels door eenvoudige huis- tuin- en keukenpsychologie. Om iets van wat de ander doormaakt volledig te begrijpen, moet je het eigenlijk eerst zelf ervaren hebben. In het geval van ziekte en verlies bijvoorbeeld, maar ook rouw, echtscheiding, en de geboorte van een kind. We moeten nog altijd eerst ergens zelf door geraakt worden alvorens we tot begrip en compassie komen, ja werkelijk doorvoelen van wat er gebeurt en wat mede zorgt voor de nodige verbinding. Pas dan verandert er wat. Ik vraag me af, of dat ook geldt voor het stoppen met het eten van dieren. 

Nu ikzelf een aantal kippen en een haan heb rondlopen in de tuin en ze beter heb leren kennen (ieder heeft zo zijn of haar eigen grappige karakter) en ze bijna net zo leuk zijn als de huispoes, grijpen de laatste berichten over de vergassing van honderdduizenden gezonde Nederlandse soortgenootjes me naar de keel. Sterker nog dan voorheen. ’Preventief ruimen’ wordt dat ook wel genoemd. Alsof het over een zooi spullen gaat, waar we heel snel vanaf moeten. En er komt geen einde aan. Van 2020 tot 2021 werden er 2,2 miljoen kippen, kuikens, kalkoenen en eenden in Nederland gedood door nieuwe uitbraken van vogelgriep. En nu op het nieuwe hoogtepunt van de uitbraak, gisteren alleen al 145.000 dieren in een bedrijf in Lunteren, worden het er steeds meer. 

Politieke wil

Wat mij nog het meest frustreert is dat de politieke wil ontbreekt om aan de voortdurende kwelling en het gezondheidsgevaar een einde te maken. Het is geen hogere wiskunde: minder kippen houden, minder dicht op elkaar zetten en ze inenten. 

‘Dodelijke vogelgriep is verschrikkelijk voor kippen zelf. Daarnaast creëren we ook een groot probleem voor wilde vogels, die toch al in de verdrukking zitten door hun slinkende habitat. En natuurlijk is het een gevaarlijk risico voor de mens. In de afgelopen honderd jaar is het meermaals bewezen dat intensieve veeteelt leidt tot dodelijke pandemieën,’ zegt hoogleraar Virologie Thijs Kuiken in dit lezenswaardige interview in De Correspondent.

Inkrimping

De pluimveehouderij moet drastisch inkrimpen ter voorkoming van nóg meer dierenleed, maar ook om de volksgezondheid te bewaken. Een nieuwe pandemie wordt uitgebroed in de kippenschuren en er gebeurt niets om dat te voorkomen. 

Kun jij het stukje kip bannen van je bord? Of liever gezegd, vind je het belangrijk genoeg? Er gewoon mee stoppen, omdat dat kan? Want bij gebrek aan politieke wil, ben jij als consument er ook nog om druk uit te oefenen op de pluimveehouderij, zodat die noodzakelijke inkrimping er gaat komen. En dat gebeurt al door geen kipfilet of kippenboutje meer te kopen. Zo simpel is het. Ik ben er al jaren geleden mee gestopt, omdat door alles wat ik over de pluimveehouderij te weten kwam, dat stukje kippenvlees me acuut misselijk maakte. Zo ook met de kippeneieren. 

Gebroken borstbeen

Vergeet vooral ook het gezellig klinkende ‘scharrelei’ niet. Daar is niks leuk scharrelen in de ruimtelijke, vrije buitenlucht bij. Doorgefokte leghennen moeten bovendien zoveel eieren produceren (meer dan 300 stuks per jaar), dat de meeste kippen volgens de organisatie Wakker Dier met een gebroken borstbeen door hun miezerige leventje gaan. Nee, dank je. Mocht je een (hobby)boer met kippen die écht kunnen scharrelen in de buurt hebben, koop ze dan voortaan daar.

“How do you like your eggs in the morning?” vraagt Helen O’Connell liefjes aan Dean Martin. “I like mine with a kiss,” geeft hij haar als mierzoet antwoord in het bekende vijftigerjaren liedje. Zo’n eitje gaat er wel in natuurlijk, heerlijk, maar het komt van een industrie die voor de kip verwoestend is. Helemaal nu met de vogelgriep op een bedroevend nieuw hoogtepunt in Europa. 

Voortbestaan

Willen we als mens nog lang op deze aardbol kunnen leven, dan moeten we hoognodig rekening gaan houden met dieren en de wijze waarop de mens dieren houdt. En daar moeten we ook iets voor willen doen, of eigenlijk vooral laten.

Vandaag 22 april is het Earth Day, ofwel de Dag van de Aarde. Wat doe jij vandaag om beter voor haar te zorgen?

Con Amor,

Eva 

De Wereld op z’n Kop!

In de strijd tegen het virus, Covid-19, zijn er volop discussies gaande over de noodzaak van het laten vaccineren, terwijl overheden nauwelijks, of zeg maar gerust niet, spreken over het belang van een gezonde levensstijl ter bevordering van de algemene gezondheid. Campagnes daarover moet ik nog altijd zien. 

Nergens een geluid over gezonde voeding. Goed voedsel voedt ons lichaam niet alleen met energie, maar dient tevens als medicijn tegen ziekten en kwalen. En mentale gezondheid, daar wordt evenmin amper over gerept door de experts, ja alleen nu toch zo langzamerhand naar buiten komt hoe moeilijk jongeren het hebben in de huidige corona-maatschappij. Een mentale gezondheidszorg-crisis sluimert aan de horizon. Jonge levens staan stil en jongeren hebben geen idee hoe hiermee om te gaan.

En wat te denken over ouderen in de verzorgingstehuizen. Afgeschreven en eenzaam brengen ze hun laatste levensdagen door. Een triester beeld bestaat niet. 94-jarigen krijgen een vaccin toegediend en het is nog maar de vraag of ze daar blij mee moeten zijn. 

Op straat of in een winkel worden we telkens weer herinnerd aan de “1,5 meter-regel”. In de supermarkt herhaalt een vrouwen-stem op een bandje eindeloos dat men afstand moet houden om zo veilig mogelijk boodschappen te kunnen doen. Ga vooral met een wijde boog om elkaar heen. En lach niet. Alleen de rimpels bij lichtjes samengeknepen ogen verraden een glimlach achter het gezichtsmasker.

Ziekenhuizen zijn overvol, en een geplande operatie om een hersentumor bij die vader van twee jonge kinderen te verwijderen, moet wachten. De operatie is al twee keer uitgesteld. Zijn arts kon de fatale woorden maar amper over zijn lippen krijgen. De man, die zijn leven in handen van de chirurgen legt, werd weer naar huis gestuurd.

Nooit eerder werd duidelijk hoe kwetsbaar de maatschappelijke systemen zijn. Gezondheidszorg, onderwijs, economie. Landen op slot, omdat ziekenhuizen de zorg niet aankunnen. Artsen en verpleegkundigen, die zich helemaal rot werken. Dit zal niet het laatste virus zijn dat van dier op mens overgaat. Zoönoses zijn al langer een groot risico voor de volksgezondheid. Toch vinden overheden de oorzaken van zoönoses en hoe een volgende pandemie te voorkomen nog steeds niet uiterst belangrijk. Dat is merkwaardig als je ziet welke immense gevolgen de huidige gezondheidscrisis heeft en hoe levens zijn – en worden – verwoest. We mogen toch echt veel en veel meer van regeringsleiders verwachten dan een vaccin dat niet eens zorgvuldig getest is.

Ondertussen ademen de straten in de Amsterdamse binnenstad een ongewone rust uit. Her en der wat voorbijgangers in de serene straten, die eens dagelijks overladen waren met toeristen. Ik loop langs een café en zie de eigenaar voor het café-raam zitten, een kop koffie in zijn hand. De café-kater zoet op een bar-kruk. Zijn baasje kijkt wat sip naar buiten en ik glimlach naar hem. Ik benijd hem niet. In plaats van koffie, zou hij naar de fles kunnen grijpen, de uitzichtloosheid verdoven en in een roes verkeren, in dromen waar alles beter is. Beter dan dit. Om dan vervolgens weer te ontwaken in die nachtmerrie-achtige wereld. De wereld van vandaag. Dystopisch. Het is leven in overlevingsstand. Een donkere schaduw hangt over de stad en tegelijkertijd een sereniteit zo mooi. Donker en licht met elkaar verweven, zoals yin yang.

Duiven hebben de Dam inmiddels helemaal overgenomen en vliegen rakelings langs mijn hoofd. Ik moet plassen, maar kan nergens terecht. Een klein lunchzaakje is open en ik vraag aan de dame daar of ik van het toilet gebruik mag maken. Dat mag. Ik beloof haar wat te kopen. Glutenvrij en veganistisch is lastig, dus het wordt alleen een koffie. Met de warme koffie in mijn hand, loop ik verder. Het is koud. Ik weet dat er iets gigantisch niet klopt hier nu, en toch geniet ik van die ongekende sfeer. De scheve panden aan de gracht lijken nog schever dan voorheen. De wereld is scheef, of was het nou op z’n kop? 

Zal het gebeuren, moeten we allemaal een spuitje om te kunnen reizen, te werken in de zorg, te feesten, te proeven van eten buiten de deur? Ja, om weer sociaal en “vrij” te “mogen” zijn, toch maar een prik in die arm?

Con Amor,

Eva 

Amsterdam, December 2020

%d bloggers like this: