Misschien goed om de beste lezer vooraf even te waarschuwen. Dit wordt een stukje waarin ik even wat van mij afschrijf. Het is een wat mindere week, waarin somberte de kop op is gestoken. Tijdens zulke dagen trek ik me meestal terug in onze tuin en huisje, ik pak de telefoon niet op, antwoord niet op berichten, ook al weet ik dat ik dat wel moet doen. De afleiding elke dag weer van die mobiel vind ik al heel groot, en dat heb ik volledig aan mijzelf te danken. Ik laat me te veel afleiden en dat zit me eigenlijk altijd dwars.

Dat ding eruit gooien, gaat niet. Het houdt me toch verbonden met de wereld en met de mensen om me heen. Het wordt heel moeilijk om dat zonder telefoon te doen. Maar het zou heerlijk zijn. Helemaal niet ermee bezig zijn en niet zo vaak denken oh, ik moet echt wat van me laten horen aan mijn moeder en familie, aan vriendinnen, vragen hoe het gaat met haar, even bijpraten met die en gene of een voicebericht achter laten. En Substack niet zo vaak lezen of toch niet even kijken op Instagram, heel even maar. Facebook en X zijn er al tijden af en dat is maar goed ook (om vervolgens weer op mijn laptop te checken). Maar op sombere dagen laat ik me niet afleiden en ben ik in het moment. Wat er verder moet gebeuren, zien we dan wel weer. Dat is dan wel weer een pluspunt.

Grote nachtmerrie

Begin van de week ontving ik een bericht in mijn Facebook-inbox van een oud-collega, die ik altijd graag mocht. Zo heel zelden hebben we wel eens contact. Dan reageert ze op een blogpost of foto of ik zie een mooie foto van haar en haar gezin. Haar bericht aan mij bevatte een digitale kaart. Het bleek een rouwkaart te zijn. Haar 15-jarige kind is dood. Het overlijdensbericht bracht me totaal van mijn stuk. Dan vind ik deze wereld zo verdomd oneerlijk. Zo onrechtvaardig. We raakten in gesprek met elkaar. De dag erna was de uitvaart. Het is één grote nachtmerrie voor haar en haar man, liet ze weten. Ze hadden één kind en dat kind is er nu niet meer. Van de ene op de andere dag. Onvoorstelbaar.

 Een kleinere wereld

Ik ben zelf nooit moeder geworden, maar ik denk regelmatig aan de kinderen van mijn vrienden, ook tieners of net twintigers, precies die leeftijd. Over de tijd waarin ze opgroeien, op zoek zijn naar zichzelf, het leven ontdekken in een wereld die kleiner is geworden. Een tijd met volop internet en mobiele telefoons. Alle ver- en afleidingen die daarmee gepaard gaan. Vertrouwen dat een kind nodig heeft van zijn of haar ouders om met alle verleidingen om te gaan, maar waartegen het kind misschien nog niet opgewassen is. Het is best een complexe tijd waarin jonge kinderen en hun ouders leven. Ik heb het gevoel dat toen ik zelf tiener was in de jaren ’80, begin jaren ’90 het een stuk eenvoudiger was. Ik ging naar school, maakte mijn huiswerk (of niet), deed over het algemeen mijn best, vond het daar fijn, het was gemoedelijk op school, er waren eigenlijk nooit problemen met leerlingen, althans niet waarvan iemand iets wist, en ik kan me evenmin herinneren dat er ophef om iets was. 

Ons brein

Er was alleen ophef en een gevoel van verslagenheid toen een jongen van school gedood werd tijdens het uitgaan in het weekend en een zusje van een leerling door een schietpartij om het leven kwam, ook in het weekend tijdens het uitgaan. Beide gebeurtenissen vonden plaats toen ik 17 was, ik zat in 5 VWO. Het maakte op iedereen diepe indruk. Er waren toen ook nog geen computers, geen internet en mobiele telefoons al helemaal niet. Het analoge tijdperk dus. Soms verlang ik er wel eens naar terug. De wereld is met de komst van de digitalisering niet meer weg te denken uit ons dagelijks leven. Alles komt de huiskamer binnen. Oorlog en veelal ellende, alles wat er zich in de wereld afspeelt, dringt onze leefomgeving binnen. Ons brein moet dat verwerken en op de verwerking van zoveel informatie is ons hoofd niet gemaakt. Ons brein kan dat eigenlijk helemaal niet aan. Dat hoorde ik laatst de psychiater Esther van Fenema zeggen in een podcast. Laat staan het brein van een kind dat nog helemaal niet compleet ontwikkeld is en in aanraking komt met informatie op internet die dat koppie nog helemaal niet aankan. 

Vakantie naar Frankrijk

Misschien dat tieners en net twintigers, totdat het brein volledig ontwikkeld is op hun 25ste ongeveer, mij daarom altijd een beetje ontroeren. Ik heb met ze te doen, ook al groeien de kinderen van nu vaak in enorme materiële welvaart op en vliegen ze met hun ouders de hele wereld over. Wij gingen meestal op vakantie naar Frankrijk met de auto. Mijn vader aan het stuur. Zus, broer en ik op de achterbank. Mijn moeder met de kaart op schoot. Onze favoriete muziek van de radio op cassettebandjes door zus en mij opgenomen. California Dreamin’ van the Mamas & the Papas en dat soort klassiekers. Mijn moeder die elke ochtend vers stokbrood en croissants kocht bij de Franse bakker. En wij die er dikke lage roomboter op smeerden (toen ik nog geen enkel idee had hoe die boter geproduceerd werd). Onbetaalbare herinneringen. 

Veerkracht

De wereld was nog groot en onbereikbaar, daar waar ze nu kleiner en bereikbaarder is doordat de hele wereld bij je op de stoep staat. Met al haar zorgen, ontwikkelingen, problemen, oorlogen, onrecht, lelijkheid en schoonheid. Zo brak mijn hart bijna bij het zien van de beelden van de vrijlating van de 80-jarige Israëliër Gadi Moses. De man en vele andere Israeli’s en mensen met andere nationaliteiten, zoals Thai, Amerikaans en Brits, die sinds 7 oktober 2023 gegijzeld zijn. De man werd voortgeduwd door gewapende en gemaskerde islamofascistische Hamas-terroristen. De 80-jarige Israëliër, rechtop lopend, liet een kalmte zien temidden van een volstrekte chaos, een licht in de diepe duisternis. Zijn lichte glimlach op zijn gezicht verraadt een veerkracht en wil om deze waanzin te overleven. 

Ongekende beelden

Dat beeld riep zo veel emoties bij me op. En dan heb ik het niet eens over de anderen, de gegijzelde jonge vrouwen, sommigen nog maar net 19 jaar, die werden vrijgelaten en dan met name de manier waarop ze werden vrijgelaten. Het zijn ongekende beelden die we in onze comfortabele huiskamers te zien krijgen, waarvan ik moeilijk kan wegkijken. Sommige beelden moet ik tot me nemen, om te weten dat ook dít bestaat: een ongekend kwaad, een zwarte duisternis, waar sommigen op deze wereld mee moeten leven. De Israëlische man ontroerde me des te meer omdat hij nog niet wist dat zijn vrouw door dezelfde terroristen op 7 oktober 2023 is vermoord. Dat zouden zijn kinderen hem even later vertellen. Moses leefde met zijn vrouw in een kibboets (de gemeenschap Nir Oz), waaruit ze destijds zijn ontvoerd. Deze kibboets-mensen waren politiek vaak links en geloofden in vrede en in zelfbeschikkingsrecht van de Palestijnen. Daarom is het des te wreed dat juist deze Israeli’s zo bruut zijn vermoord en gegijzeld. 

Kortom: het waren een aantal bewogen dagen, waarna de somberheid de kop op stak en nog nasluimert. Het regent nu op Mallorca, het is een grijze en koude dag. Binnen is het warm. Later vandaag, nu nog niet, zal ik de telefoon maar uit de hoek halen. Een teken van leven geven. Morgen staat een lange fiets- en wandeltocht gepland. Mijn verstand zegt ja, mijn hart nee. Maar dat zien we dan wel weer. 

Heb een mooi weekend, waar je ook bent.

Con Amor,

Eva 

Beeld: Van onbekende artiest. Weet iemand zijn/haar naam?