“God doesn’t make junk.”

“We weten niet waar we naartoe gaan, we weten niet wat er gaat gebeuren, maar niemand kan dat wat je in je eigen gedachten stopt, van je afpakken,” zei de moeder van Dr. Edith Eva Eger toen ze weggevoerd werden en voor de poorten van Auschwitz belandden.

De ballerina van Auschwitz, zoals Eger wordt genoemd, was toen 16 jaar oud. In het vernietigingskamp werd ze gedwongen om voor Josef Mengele te dansen. Dat deed ze, met haar ogen dicht. In gedachten stond ze niet in een kille barak, maar in het operahuis in Budapest, en was ze Julia, danstte ze Julia, in het ballet Romeo en Julia.

Vandaag, 75 jaar geleden, werd ze bevrijd uit wat de hel op aarde geweest moet zijn. Begin dit jaar heb ik haar boek ‘De Keuze’ gelezen, waarin ze haar memoires heeft opgetekend. Soms moest ik het even wegleggen om op adem te komen om het dan meteen weer op te pakken en verder te lezen. Een onvergetelijk boek over een aangrijpend leven van een bijzondere en krachtige vrouw, die later onder meer oud-veteranen en soldaten met PTSD is gaan begeleiden. Ze is nu 92 jaar.

Een kleine collectie quotes vol betekenis, uit haar boek ‘De Keuze’:

“Antisemitisme was geen uitvinding van de nazi’s. Toen ik opgroeide ontwikkelde ik een minderwaardigheidsgevoel, en ik raakte ervan overtuigd dat het veiliger was om niet toe te geven dat ik Joods was.”

“Als we erin gaan geloven dat het onmogelijk is dat er van ons wordt gehouden als we authentiek zijn, dan lopen we het risico om onze ware aard te ontkennen.”

“In Auschwitz, in Mauthausen, en tijdens de dodenmars overleefde ik door te putten uit mijn innerlijke wereld.”

“Ik vond van binnen hoop en geloof in het leven, zelfs toen ik werd omringd door uithongering, martelingen en de dood.”

“Ik wist nog niet dat nachtmerries zich niet aan landgrenzen houden, dat schuldgevoelens en angst grenzeloos zijn.”

“Misschien betekent vooruitgaan ook wel teruggaan naar het verleden.”

“We kunnen er niet voor kiezen om de duisternis te laten verdwijnen, maar we kunnen ervoor kiezen om het licht te koesteren.”

“Elk moment is een keuze. Hoe frustrerend, vervelend, uitputtend, pijnlijk of beklemmend onze ervaring ook is, we kunnen er altijd voor kiezen hoe we reageren.”

“Een persoon kan alles worden afgenomen, behalve één ding: de laatste van de menselijke vrijheden, namelijk in alle gegeven omstandigheden kunnen kiezen welke houding je aanneemt, je eigen weg kunnen kiezen.” ~ Victor Frankl.

“Ik kan nergens heen om te ontsnappen aan mijn ongemak; ik moet mijn ongemak gewoon voelen.”

“Door weg te lopen voor het verleden, voor mijn angst, kon ik geen vrijheid vinden.”

“Ik maakte van mijn angst een cel en draaide hem op slot door te zwijgen.”

“We kunnen ervoor kiezen om onze eigen gevangenisbewaarders te zijn, of we kunnen ervoor kiezen om vrij te zijn.”

“Wegrennen voor het verleden of vechten tegen de pijn die we nu ervaren staat gelijk aan onszelf gevangenhouden.”

“Je uiten, dus zelfexpressie, is het tegenovergestelde van een depressie.”

“Rouwrites en -rituelen kunnen een enorm belangrijk onderdeel zijn van rouwverwerking. Ik denk dat religies en culturen daarom duidelijke rouwrituelen bevatten. Er is een beschermde ruimte en structuur waarbinnen iemand de gevoelens van verlies begint te ervaren.”

“Passief zijn is anderen voor je laten beslissen. Agressief zijn is beslissen voor anderen. Assertief zijn is voor jezelf beslissen.”

“Niemand kan van jou een slachtoffer maken. Dat kan alleen jijzelf.”

“Als je niet door een deur naar binnen kunt, ga dan via het raam.”

“Om te genezen moeten we de duisternis omarmen.”

“Genezen betekent dat je de wond moet verzorgen.”

‘Tempora mutantur, et nos mutamur in illis”: de tijden veranderen en wij veranderen met ze mee.

“Tijd is het spoor waarlangs wij reizen.”

“Je eigen gedachten vormen de grootste gevangenis en de sleutel zit in je zak: de bereidheid om de totale verantwoordelijkheid voor je leven te nemen; de bereidheid om risico’s te nemen.”

Kijk naar “What my momma told me”:

Algaida, 4 mei 2020.

Con Amor,

Eva